Το Δημόσιο Σήμα ενώνει τους εθελοντές της Αθήνας

Ο Λέων του Μεταξουργείου

του Γιώργου Θ. Καλόφωνου*

Ο εθελοντισμός  γνωρίζει μεγάλη άνθηση τελευταία στην Αίγινα. Σκέφτηκα λοιπόν ότι η περιγραφή μιας αντίστοιχης πρωτοβουλίας στην γειτονική Αθήνα, ίσως να ενδιαφέρει τους πολυπληθείς εθελοντές του νησιού.

Προτεινόμενη διαδρομή-σύνδεση αρχαιολογικών χώρων Αθήνας

Προτεινόμενη διαδρομή-σύνδεση αρχαιολογικών χώρων Αθήνας που διατρέχει το Δημόσιο Σήμα

Το Δημόσιο Σήμα είναι η περιοχή όπου κατά την αρχαιότητα υπήρχαν οι τάφοι των ηρώων και των επιφανών δημοσίων ανδρών της Αθήνας. Βρίσκεται εκτός του γνωστού μας αρχαιολογικού χώρου του Κεραμικού –χώρου ταφής ιδιωτών– στο κράσπεδο της οδού που συνέδεε την σημαντικότερη πύλη των Αθηνών, το Δίπυλο, με την Ακαδημία Πλάτωνος, και η οποία συμπίπτει περίπου με την σημερινή οδό Θερμοπυλών. Εκεί είχαν ταφεί ο Περικλής, ο Κλεισθένης, ο Αρμόδιος, ο Αριστογείτων, ο Θρασύβουλος, και πολλοί άλλοι, και εκεί θεωρείται ότι ο Περικλής εξεφώνησε τον διάσημο Επιτάφιο λόγο του.

Σε αντίθεση με τον χώρο των ιδιωτικών ταφών στον Κεραμικό, που είναι γνωστός ήδη από τον δέκατο ένατο αιώνα, το Δημόσιο Σήμα άρχισε να έρχεται στο φως τα τελευταία δεκατρία χρόνια, μέσα από αποσπασματικές σωστικές ανασκαφές που γίνονται στην περιοχή. Το σημαντικό αυτό νεκροταφείο –που στο μεγαλύτερο μέρος του δεν έχει ακόμη ανασκαφεί– παραμένει άγνωστο στους μη ειδικούς, ενώ η ευρύτερη περιοχή είναι ακόμη σοβαρά υποβαθμισμένη και δίνει μιαν εικόνα εγκατάλειψης.

Η μπουλντόζα επί το έργον

Η μπουλντόζα επί το έργον

Έχοντας λοιπόν την επιθυμία να ζωντανέψει η περιοχή, ομάδες πολιτών, τοπικοί σύλλογοι, και πολιτιστικές εταιρείες –επικεντρωμένοι στην ανάγκη η ιστορία της πόλης να γίνει μέρος της καθημερινότητας των κατοίκων της– αποφάσισαν να συνδιοργανώσουν μια συμβολική πρωτοβουλία που θα είχε παράλληλα και ορισμένα άμεσα αποτελέσματα για το κέντρο της Αθήνας που θα αναιρέσουν την εικόνα της εγκατάλειψης: την φροντίδα και την ανάδειξη του Δημόσιου Σήματος, ξεκινώντας από τον καθαρισμό και την προσωρινή διαμόρφωση ενός υπό απαλλοτρίωση οικοπέδου που ορίζεται από τις οδούς Πλαταιών και Λεωνίδου, και που εφάπτεται με ένα από τα ελάχιστα ανασκαμμένα τμήματα του αρχαιολογικού αυτού χώρου.

Στόχος, η ευαισθητοποίηση Πολιτείας και πολιτών για την ανάγκη μιας δημιουργικής συνύπαρξης της αρχαίας, νεότερης και σύγχρονης κληρονομιάς, αλλά επίσης και η επανασύνδεση των γειτονιών του Κεραμεικού και του Μεταξουργείου τόσο με την Ακαδημία Πλάτωνος όσο και με το υπόλοιπο ιστορικό και εμπορικό κέντρο της Αθήνας. Με τον τρόπο αυτόν οι κάτοικοι αλλά και οι επισκέπτες της πρωτεύουσας έχουν στην διάθεσή τους μια ξεχωριστή διαδρομή που συνδέει την ιστορική μνήμη με το παρόν της πόλης. Ήδη από την Δευτέρα 11 του μηνός οι μπουλντόζες κατεδάφισαν ορισμένα άθλια απομεινάρια των σπιτιών που υπήρχαν στο υπό απαλλοτρίωση οικόπεδο και καθάρισαν με την βοήθεια εθελοντών τον χώρο. Σήμερα, Κυριακή 17 του μηνός, από τις 12 μέχρι τις 3 το μεσημέρι, η δράση θα κορυφωθεί με φυτεύσεις, γνωριμία με τον χώρο, ξεναγήσεις αρχαιολογικού και αρχιτεκτονικού ενδιαφέροντος και την προβολή του επίκαιρου Επιτάφιου Λόγου του Περικλή στο «Bios». Όσοι κάτοικοι και φίλοι της Αίγινας θα βρίσκονται στην Αθήνα –και επιθυμούν να συμμετάσχουν– θα είναι ευπρόσδεκτοι.

Σκίτσο διαμόρφωσης – Λεωνίδου και Πλαταιών (κάτοψη doxiadis+)

Σκίτσο διαμόρφωσης του οικοπέδου Λεωνίδου και Πλαταιών (κάτοψη doxiadis+)

Οι συνδιοργανωτές φορείς της δράσης είναι: ο Σύλλογος Ενωτικής Πρωτοβουλίας Κεραμεικού-Μεταξουργείου και γύρω περιοχών «Δημόσιο Σήμα», η αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία για την προστασία και ανάδειξη του Κεραμεικού-Μεταξουργείου «ΚΜ Πρότυπη Γειτονιά», η «Ελληνική Εταιρεία για την προστασία του περιβάλλοντος και της πολιτιστικής κληρονομιάς», το διεθνές μη κυβερνητικό δίκτυο «Ο Κόσμος της Αθήνας», οι «atenistas» – Αθηναίοι στην πράξη, ο πολιτιστικός χώρος «Bios» και ο πολιτιστικός χώρος «Atopos». Σημαντική είναι η αθόρυβη συνεργασία και υποστήριξη του Δήμου και της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας και επίσης η προσφορά των χορηγών της δράσης: του γραφείου μελετών αρχιτεκτονικής και αρχιτεκτονικής τοπίου «doxiadis+», της εταιρείας διανομής και επισκευής αυτοκινήτων «EKKA», της εταιρείας αρχιτεκτονικού φωτισμού «diathlasis», της εταιρείας συστημάτων άρδευσης «Γιαλυψός ΕΠΕ», της εταιρείας μελετών και κατασκευών έργων πρασίνου «Ergo Green» και της διαφημιστικής εταιρείας «adap».

Απαραίτητη προϋπόθεση για την επίτευξη των στόχων της δράσης, και κυρίως της ευαισθητοποίησης Πολιτείας και πολιτών, είναι η δημοσιότητα, την οποία εξασφάλισαν οι χορηγοί επικοινωνίας: η «Lifo», «Το Βήμα», το «protagon.gr», ο «Αθήνα 9.84», το «Βήμα FM 99,5», το «Mega Μαζί», η «ΕΡΤ», η «ΝΕΤ 105,8» και ο «Kosmos 93,6».

Σκίτσο διαμόρφωσης - Λεωνίδου και Πλαταιών (προοπτικό doxiadis+)

Σκίτσο διαμόρφωσης του χώρου της Λεωνίδου και Πλαταιών (προοπτικό doxiadis+)

Κλείνοντας την παρουσίαση αυτή, θα ήθελα να υπογραμμίσω πως το Δημόσιο Σήμα έγινε η αφορμή για μιαν εντυπωσιακή συνέργεια ομάδων, συλλόγων και άλλων μη κερδοσκοπικών φορέων καθώς και μεμονωμένων πολιτών που ένωσαν τις δυνάμεις τους, κρατώντας ταυτόχρονα και την αυτονομία τους, μέσα σε μια σχέση ελεύθερη. Οι συνθήκες αυτές είναι απαραίτητες για την αυθόρμητη αποδέσμευση των δημιουργικών δυνάμεων του εθελοντισμού, οι οποίες συνήθως δεν ευδοκιμούν σε καθεστώς ελέγχου από την κρατική εξουσία. Αντίστοιχες συνθήκες ελεύθερης έκφρασης και ενθουσιασμού γνωρίσαμε και στην Αίγινα τα δύο τελευταία χρόνια με σημαντικές επιτυχίες του εθελοντισμού. Τους τελευταίους μήνες, η νέα Δημοτική Αρχή αποφάσισε να θέσει τον εθελοντισμό υπό τον ασφυκτικό έλεγχό της. Η κοινωνία των πολιτών, όμως, δεν μπορεί να μετατραπεί σε ένα είδος δημόσιας υπηρεσίας, γιατί έτσι κινδυνεύει να χάσει όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά που της δίνουν την δυνατότητα να εμπνέει και να είναι αποτελεσματική.

Ο Γιώργος Θ. Καλόφωνος είναι ιστορικός-βυζαντινολόγος και μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής του Διεθνούς Μη Κυβερνητικού Δίκτυου «Ο Κόσμος της Αθήνας», το οποίο είναι ένας από τους φορείς που συνδιοργανώνουν την δράση για το Δημόσιο Σήμα.

Advertisements
This entry was posted in Συνεργασίες and tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

5 Responses to Το Δημόσιο Σήμα ενώνει τους εθελοντές της Αθήνας

  1. Ο/Η Eλενη λέει:

    Ας το εχουμε υποψιν μας ως παραδειγμα…η αναδειξη του χωρου ταφης των Σαλαμινομαχων στην Αιγινα ειναι επιτακτικη

  2. Συμφωνώ με την Ελένη. Και βέβαια υπάρχουν και άλλοι αρχαιολογικοί χώροι, νεώτερα μνημεία κ.λπ. όπως η Βασιλική της Βάρδιας, οι διάσπαρτοι θολωτοί τάφοι, βυζαντινές εκκλησίες ή τα μνημεία της Καποδιστριακής περιόδου, αλλά και νεώτερα διατηρητέα που χρειάζονται στοιχειώδη φροντίδα, σήμανση και ανάδειξη.

  3. Ο/Η Ανώνυμος λέει:

    Να θυμίσω ότι ένας από τους φορείς που συνεργάστηκαν για την δράση αυτή στον Κεραμεικό ,η Ελληνική Εταιρεία, έχει δραστηριοποιηθεί και στο νησί μας, με αναστηλώσεις στην Παλιαχώρα.

  4. Ο/Η Ερευνητής λέει:

    Και εγώ πιστεύω ότι αξίζει να γίνει κάτι αντίστοιχο στην Αίγινα, ακόμη και σε συνεργασία με ορισμένους από τους φορείς που δούλεψαν για το δημόσιο σήμα στον Κεραμικό.

  5. Ο/Η aeginafirst λέει:

    Και ένα βίντεο από την εκδήλωση στο Δημόσιο Σήμα που ανάρτησε σήμερα το protagon:

    http://www.protagon.gr/?i=protagon.el.video&id=811

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s