1811-2011: η θλιβερή μας… επέτειος

της Λίνας Μπόγρη-Πετρίτου*

Συμπληρώνονται εφέτος 200 χρόνια από την κλοπή των αγαλμάτων της Αφαίας. Σίγουρα δεν έχουμε κανένα λόγο να γιορτάζουμε…

«Δι’ αυτά  (τα μάρμαρα) πολεμήσαμε», λέγεται ότι φώναξε σε δυο στρατιώτες του, ο Μακρυγιάννης, αποτρέποντας τους να πουλήσουν δυο αγάλματα!

Αρχαιοκάπηλοι στην Κόρινθο το 1877

Αρχαιοκάπηλοι στην Κόρινθο το 1877.

«Μήτε χαρίζομεν, μήτε πωλούμεν πλέον τα προγονικά κτήματα», θα διακηρύξει οργισμένος ο Αδαμάντιος Κοραής, στα 1803,  αλλά ιδιαίτερα στα 1807, από τη σύληση ακόμα και χειρογράφων (Πάτμος και άλλα νησιά του Αιγαίου), από τον περιηγητή Clarke.

Το ενδιαφέρον που εκδηλώθηκε στην Ευρώπη, για τη «γνωριμία» με τις ελληνικές αρχαιότητες, βαδίζει παράλληλα με το κίνημα του Περιηγητισμού (17ος-19ος αι.), και κάθε περιηγητής συνοδευόταν σχεδόν πάντα από έναν ζωγράφο.

«Δύο άνθρωποι, ο Elgin και ο Morosini, έκαναν μεγαλύτερο κακό στα αθηναϊκά μνημεία απ’ όσο οι βάρβαροι και ο χρόνος» (Bessan, μέλος της Expédition de Morée, 1828).

Πάμπολλοι οι φιλάρχαιοι και ελληνολάτρες επώνυμοι Ευρωπαίοι!

Όπως είναι γνωστό, επί Τουρκοκρατίας οι αρχαιότητες μας ήταν ξέφραγο αμπέλι για τους Ευρωπαίους αρχαιοκάπηλους. Και με το προσωπείο του φιλέλληνα έκαναν καλά τη δουλειά τους.

Η οικία Fauvel στην Αθήνα

Η οικία Fauvel στην Αθήνα. To κτίριο μαζί με όλους του τους θησαυρούς καταστράφηκε δυστυχώς κατά την διάρκεια της Επανάστασης του 1821.

Σε γράμμα που στέλνει ο Γάλλος  ζωγράφος Λουδοβίκος Φωβέλ, στο φίλο του ζωγράφο, Λουδοβίκο Ντυπρέ, βρίζει αγανακτισμένος τους Έλληνες, γιατί δεν τον άφησαν να φορτώσει το «μουσείο» του, –τα αρχαία μας τα ήθελε, όπως ο ίδιος ομολογεί, να τα εμπορευτεί γιατί ήταν καταχρεωμένος– στα δύο πλοία, που του διέθεσε γι’ αυτή τη δουλειά, ο μεγάλος «φιλέλληνας» Δεριγνύ!

Στα  1813 θα ιδρυθεί στην Αθήνα η «Φιλόμουσος Εταιρεία». Μία από τις αρμοδιότητες ήταν «η επιμέλεια των εν Αθήναις και απανταχού της Ελλάδος αρχαιοτήτων».

Από τις προτεραιότητες του κυβερνήτη Ι. Καποδίστρια, ήταν η συλλογή και φύλαξη των αρχαιολογικών ευρημάτων, στο Ορφανοτροφείο της Αίγινας, στα 1829, με υπεύθυνο τον Ανδρέα Μουστοξύδη, ο οποίος προσέλαβε για βοηθό του, τον Αθανάσιο Ιατρίδη, ζωγράφο-λιθογράφο.

Και να πως αντιμετώπισε παρόμοιο επεισόδιο, ο Αθανάσιος Ιατρίδης, στην Αίγινα, όπως το αναφέρει ο Αλέξανδρος Ρίζος Ραγκαβής, στα «Απομνημονεύματα» του:

Χειμώνας στα 1833. Είναι βράδυ. Ένα εγγλέζικο πολεμικό καράβι, πλησίασε στις ακτές της Αίγινας και ναύτες αποβιβάζονται από μια βάρκα. Στην πλατεία είναι ένα άγαλμα, το δένουν κι αρχίζουν να το τραβάνε προς τη θάλασσα. Κάποιος ειδοποιεί τον Ιατρίδη, κι εκείνος οπλισμένος τρέχει προς τα εκεί, ξεσηκώνοντας με τις φωνές του τον κόσμο. Πέφτουν τουφεκιές, ρίχνονται στους ναύτες με άγριες διαθέσεις, και τελικά τους αναγκάζουν ν’ αφήσουν το άγαλμα και να γυρίσουν άπρακτοι στο καράβι τους. Όπως μαθεύτηκε, το καράβι της αρπαγής το είχε στείλει ο αντιπρέσβυς της Αγγλίας, Δώκινς.

Αρχαιολάτρες και φιλέλληνες, το μεγαλείο σας!

Η Λίνα Μπόγρη-Πετρίτου ασχολείται συστηματικά με την Τοπική Ιστορία και την Λαογραφία της Αίγινας και αρθρογραφεί για τα θέματα αυτά στον τοπικό τύπο.

Advertisements
This entry was posted in Συνεργασίες and tagged , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

13 Responses to 1811-2011: η θλιβερή μας… επέτειος

  1. Ο/Η Γιώργος Μπήτρος. λέει:

    Η κ. Λίνα Πετρίτη μας θυμίζει και συγχρόνως μας υπογραμίζει σελίδες και θέματα που δυστυχώς η επίσημη ιστορία αποσιωπά ή οι βαρύγδουπες εκπομπές και εν πολλοίς πομφόλυγες δεν καταδέχονται να καταπιαστούν.
    Η κ. Λίνα Πετρίτη επιμένει να κάνει θύμηση σε εποχές που οι άνθρωποι προτιμούν να βυθίζονται στη λήθη. Και όπως έλεγε ο αξέχαστος συγγραφέας Λιγνάδης: » η λήθη είναι η πέμπτη φάλαγγα στην ιστορία των ανθρώπων» Δεν υπάρχει χειρότερο πράγμα για έναν λαό ένα έθνος από το να ξεχνά, να χάσει τη μνήμη του. Η μνήμη είναι η εμπροσθοφυλακή ενός έθνους

  2. Ο/Η Γιώργος Θ. Καλόφωνος λέει:

    Συγχαρητήρια στην Λίνα Μπόγρη-Πετρίτου, και κυρίως για το εξαιρετικό επεισόδιο της αντιπαράθεσης του Ιατρίδη και των Αιγινητών με «αρχαιοκάπηλους» στο λιμάνι της Αίγινας του Καποδίστρια. Με αφορμή λοιπόν την εξαιρετική αυτή ανάρτηση του «Πρώτα η Αίγινα», καθώς και του σχολίου του φίλου Γιώργου Μπήτρου (ο οποίος μάλιστα αναφέρεται φαντάζομαι και στον πρόωρα χαμένο, αγαπημένο δάσκαλό μου Τάσο Λιγνάδη), θέλω να επισημάνω πως οι σκοτεινές και αποσιωπημένες πλευρές της επίσημης ιστορίας κρύβουν συνήθως τα σημεία εκείνα που μας προκαλούν αμηχανία διότι αναδεικνύουν τις εντάσεις και τις αντιφάσεις στον τρόπο που εμείς προσλαμβάνουμε το παρελθόν. Είναι οι περιηγητές καλοί οι κακοί; Αρχαιόφιλοι ή αρχαιοκάπηλοι; Σωτήρες ή καταστροφείς του παρελθόντος και των τεκμηρίων του; Συνήθως τείνουμε να μιλάμε για το παρελθόν με όρους του παρόντος. Ας μην ξεχνάμε, όμως, ότι η συνείδηση της αξίας που έχει η ελληνική τέχνη της αρχαιότητας, καθώς και οι αρχές για την προστασία της, ακόμη και η ίδια επιστήμη της αρχαιολογίας, ήταν πράγματα που διαμορφώθηκαν μέσα ακριβώς από το ενδιαφέρον που είχαν οι «φιλέλληνες» δυτικοί για τα πράγματα αυτά. Το παρελθόν, όπως άλλωστε και το παρόν, σπάνια είναι μαύρο ή άσπρο και αυτό πρέπει πάντοτε να το έχουμε υπόψιν μας γιατί στην προσπάθειά μας να αναδείξουμε μιαν αποσιωπημένη πλευρά δεν πρέπει να αποσιωπούμε και εμείς με την σειρά μας τις άλλες. Αντιγράφω εδώ ένα πολύ διαφωτιστικό κείμενο του ιστορικού Βασίλη Καρδάση με τίτλο «Αρχαιοφιλία και αρχαιοκαπηλία» το αντιγράφω όλο γιατί το θεωρώ πολύ σημαντικό:

    Είναι σαφές ότι τα όρια ανάμεσα στην αρχαιοφιλία και την αρχαιοκαπηλία είναι εντελώς δυσδιάκριτα στην εποχή που αναφερόμαστε. Θα ήταν πράγματι άδικο και αφελές να κρίνει κανείς την τάση των περιηγητών να ιδιοποιηθούν ευρήματα και να συγκροτήσουν αρχαιολογικές συλλογές, με τους όρους που θέτει η σύγχρονη διαμορφωμένη αντίληψη για την αποκρουστική στον περισσότερο κόσμο και ποινικά κολάσιμη αρχαιοκαπηλία. Κι αν ο λόρδος Έλγιν συνιστά στίγμα αποκρουστικής συμπεριφοράς, είναι επειδή κατέφυγε σε καταστροφές για τη βίαιη απόσπαση εκθεμάτων με κορυφαίο παράδειγμα τον Παρθενώνα, γεγονός για το οποίο κατηγορήθηκε άλλωστε και από συγχρόνους του ταξιδιώτες. Απαραίτητα εφόδια στο ταξίδι, οι γνώσεις της αρχαιοελληνικής γραμματείας. Τα ομηρικά έπη,τα έργα των γεωγράφων, τα ιστορικά κείμενα και οι πραγματείες των φιλοσόφων, συνιστούν το αναγκαίο γνωστικό υλικό που διαθέτει ο ξένος ταξιδιώτης στη συστηματική προσπάθεια του να ανακαλύψει και να ταυτίσει τόπους, τοπωνύμια και γεγονότα του αρχαίου παρελθόντος. Η εξοικείωση λοιπόν του επισκέπτη με τα ήθη και τις νοοτροπίες των αρχαίων κατοίκων της ελληνικής χερσονήσου,με την τέχνη και την επιστήμη του αρχαίου κόσμου, με ό,τι τέλος πάντων συνιστούσε το λαμπρό και ένδοξο παρελθόν της κλασικής αρχαιότητας είναι δεδομένη.

    Πρωτοδημοσιεύθηκε στο διαδίκτυο εδώ: http://www.nectos.gr/?q=node/2624

  3. Ο/Η Νίκος Μαρίνος λέει:

    Σαφές το δίλλημα που βάζει ο Γιώργος Καλόφωνος και σαφέστατο το κείμενο του Καρδάση. Πάρα πολύ καλό το άρθρο της Λίνας. Στέκομαι και υποστηρίζω τα λόγια του Κοραή. Οι μεγάλοι άνδρες της πατρίδας ζούν παντοτινά μέσα από τα σοφά τους λόγια.

    • Ο/Η kfr λέει:

      Εγώ πάλι είμαι με τον Μακρυγιάννη: είναι πιο πηγαίος, και άρα η μαρτυρία του έχει για μένα μεγαλύτερη αξία από εκείνη του Κοραή. Ο τρόπος που έβλεπε ο Κοραής τον ελληνισμό ήταν φιλτραρισμένος μέσα από τις αντιλήψεις του ευρωπαϊκού φιλελληνισμού, όπως άλλωστε και ο τρόπος που και εμείς βλέπουμε τον εαυτό μας σήμερα.

  4. Ο/Η Ανώνυμος λέει:

    «Οι σκοτεινές και αποσιωπημένες πλευρές της ιστορίας κρύβουν συνήθως τα σημεία εκείνα…» Πολύ σωστά! Μήπως πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας και τους πρόκριτους του νησιού που τους εξαγόρασαν για να τους αφήσουν ήσυχους να συλήσουν την Αφαία; Μόνο έτσι γίνεται κανείς πατριώτης, όχι με τα παραμύθια της σχολικής Ιστορίας!

    • Ο/Η Γιωργος Μπήτρος λέει:

      Μήπως πρέπει κάποτε να μιλήσουμε και για το ρόλο του Βέλτερ, πριν αλλά και κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής;

      • Ο/Η ανωνυμος λέει:

        και βέβαια!και να μιλήσουμε και γιατον ρόλο κάποιων δικών μας δοσίλογων , και εκείνης της εποχής και της σημερινης…….

  5. Ο/Η Λίνα Μπόγρη-Πετρίτου λέει:

    Με δεδομένη την αγάπη μου,προς τον Ι. Καποδίστρια, αγάπη που μου είχε «εμφυτεύσει», η αείμνηστη Γωγώ Κουλικούρδη, από τα εφηβικά μου χρόνια, δεν μπορώ να πω πως είχα και την καλύτερη ιστορικά γνώμη για τον Αδαμάντιο Κοραή, αγαπητέ φίλε Kfr.
    Κι αυτό γιατί μετά την ανάληψη από τον Καποδίστρια, της διακυβέρνησης της επαναστατημένης Ελλάδας, προέβαλε εχθρική στάση απέναντί του. Αιτία υπήρξε η συγκέντρωση όλων των εξουσιών στο πρόσωπο του Κυβερνήτη, που ο Κοραής τη θεώρησε ως μια μορφή τυραννίας που πρόδιδε τις θυσίες των επαναστατημένων Ελλήνων. Θα ήταν ιστορικό ατόπημα όμως να μην αναγνωριστεί η μεγάλη και πολύτιμη προσφορά του προς το Γένος, πέρα από την αγάπη για την επίσης μεγάλη προσφορά και το έργο εκείνου του Κυβερνήτη, που η δολοφονία του στάθηκε μια από τις μεγαλύτερες καταστροφές του τόπου μας, αφού διέκοψε την ομαλή εξέλιξη της νεότερης Ελληνικής ιστορίας.
    Παρ’ όλα αυτά ένα απόσπασμα από επιστολή του Αδαμάντιου Κοραή με ημερομηνία
    2-8-1825 προς τον Γεώργιο Κουντουριώτη, με έκανε να σκέφτομαι διαφορετικά- για κείνον-, καθώς μεγάλωνα και διάβαζα περισσότερο… ιστορία:
    «…Κανείς από τους ξένους δεν εβοήθησε την Ελλάδα, ουδέ κανείς έκλαυσε τας δυστυχίας της…
    …Εις κανένα λοιπόν από τους ξένους δεν χρεωστούμεν άλλο τίποτε παρά συγχώρησιν. Μόνοι οι Έλληνες απέκτησαν την ελευθερίαν των, μόνοι έχουν και το ιερώτατον δίκαιον να διατάξωσι την πολιτείαν των, ως τους συμφέρει…»

  6. Ο/Η Γιώργος Τσατήρης λέει:

    Το Πρώτα η Αίγινα με την ανάρτηση της Λίνας Μπόγρη-Πετρίτου για τη θλιβερη επέτειο και με την προηγούμενη της 9-2-2011 του kfr για τις σαράντα λίρες, πέραν των πολλών ιστορικών θεμάτων που ανακινεί, θίγει εμμέσως πλην σαφώς το πολύ ενδιαφέρον θέμα της νομικής προστασίας, σε εθνικό και διεθνές επίπεδο, των πολιτιστικών αγαθών και της πολιτιστικής κληρονομιάς γενικότερα. Το θέμα παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, είναι διαχρονικό και πάντα επίκαιρο, ειδικά για την Ελλάδα και την Κύπρο που έχουν πληγεί επανειλημμένα από την παράνομη αφαίρεση και διακίνηση πολιτιστικών αγαθών.Πολύ σύντομα, σαν μικρή εισαγωγή στο θέμα θα αναφέρω ότι τα μέσα επαναπατρισμού παρανόμως εξαχθέντων πολιτιστικών αγαθών είναι τα εξής:
    1. Πολιτικά, διπλωματικά, αστυνομικά.
    2. Μέσα διεθνούς δημοσίου δικαίου: Συνθήκες Χάγης, Γενεύης, Unesco, Unidroit.
    3. Δικαστική διεκδίκηση σε διεθνή ή υπερεθνικά δικαστήρια.
    4. Δικαστική διεκδίκηση σε εθνικά δικαστήρια χωρών, όπου τα πιο πάνω μέσα δεν είναι διαθέσιμα με τη χρήση του ιδιωτικού διεθνούς δικαίου.
    Αυτό που γενικά επικρατεί ως κανόνας ιδιωτικού διεθνούς δικαίου είναι ότι η κυριότητα αντικειμένου πολιτιστικής κληρονομιάς δεν επηρεάζεται από τη μετακίνηση του σε άλλη χώρα και έτσι εφαρμοστέο για τη διεκδίκηση είναι το δίκαιο της χώρας προέλευσης του αντικειμένου. Πλην όμως ο κανόνας αυτός σχετικοποιείται από πολλούς παράγοντες όπως: α)αν η δεύτερη χώρα αποκτά πολύ στενότερη σχέση με το αντικείμενο, β)αν το αντικείμενο το κατέχουν καλόπιστοι τρίτοι, που ενήργησαν με επιμέλεια για την κτήση του, γ)αν η χώρα προέλευσης ή ο ιδιοκτήτης του αντικειμένου δεν είχε λάβει τα αποτελεσματικά μέτρα που όφειλε για την προστασία του.
    Μια άλλη ενδιαφέρουσα παράμετρος είναι οι διαφορές μεταξύ των λεγόμενων ηπειρωτικών δικαίων (Ευρώπη) και των αγγλοσαξονικών δικαίων (Αγγλία-Αμερική). Στα ηπειρωτικά δίκαια η κυριότητα δεν χάνεται με την πάροδο του χρόνου, παρά μόνον όταν ο νομέας (κατέχων το έργο) συμπληρώσει τις προϋποθέσεις της χρησικτησίας, περιλαμβανομένης και της «δημόσιας νομής», ήτοι πάνω από είκοσι χρόνια. Στα αγγλοσαξωνικά δίκαια ισχύει η διεκδίκηση κατά του κατόχου του έργου κατά το χρονικό διάστημα του δικαιώματος εγέρσεως της σχετικής διεκδικητικής αγωγής, που είναι σε πολλές περιπτώσεις πολύ βραχύτερα χρονικά διαστήματα, ήτοι από 2-20 χρόνια.
    Για το θέμα έχουν γραφεί πάρα πολλά. Ιδιαίτερη μνεία αξίζει στο Ίδρυμα Διεθνών Νομικών Μελετών του καθηγητή Ηλία Κρίσπη, που διοργάνωσε την 23-11-2001 συνέδριο για το θέμα σε συνεργασία με το Παν/μιο Αθηνών και πρόσφατα την 10-12-2011 επιστημονική διεθνή ημερίδα με θέμα «Προστασία και επιστροφή των πολιτιστικών αγαθών»σε συνεργασία με το Παν/μιο Αθηνών και το Μουσείο Ακρόπολης. Να σημειωθεί ότι ο γράφων είχε εξασφαλίσει επιστημονική ημερίδα του ιδρύματος στην Αίγινα, που θα πραγματευόταν τους Αιγηνίτες και γενικότερα την τύχη των αιγηνήτικων αρχαίων και νεώτερων μνημείων σε συνδυασμό με τη δράση του Καποδίστρια, ως του πρώτου νεοέλληνα κρατικού λειτουργού που ενδιαφέρθηκε να προστατεύσει την πολιτιστική κληρονομιά της πατρίδας μας. Ίδωμεν.

    • Ο/Η Γιωργος Μπήτρος λέει:

      Αγαπητέ κ. Τσατήρη πολύ σημαντικά και ενδιαφέροντα όσα αναγράφετε. Ωστόσο υπάρχει μια πικρή διαπίστωση που όσο περνάει ο καιρός γίνεται πικρότερη. Τα μνημεία σήμερα ή αν θέλετε τα απομεινάρια αυτών αγάλματα, κτερίσματα, αντικείμενα, τμήματα αγαλμάτων επιτύμβιων στυλών κ.αλ. δεν κινδευνεύουν από αρχαιοκάπηλους αλλά από εμάς τους ίδιους που με την αδιαφορία, την άγνοια, την απερισκεψία τα καταδικάζουμε στη λήθη και τη λησμονιά.
      Αυτή είναι η χειρότερη μοίρα που μπορεί να επιφυλάξει κάποιος στους θησαυρούς που κληρονομεί.

  7. Ο/Η Κραους Αλεξανδρος λέει:

    Ως απόγονος κατά τα τρία τέταρτα διαφορών Ευρωπαίων ανδρών και γυναικών που η τύχη τους έφερε στην Ελλάδα, από τα τέλη του 19 αιώνα και μετά, θα ήθελα να διατυπώσω τα παρακάτω σχόλια : είναι δείγμα πνευματικής υγείας η διαμαρτυρία για την αφαίρεση θησαυρών της αρχαίας κληρονομιάς. Η αδιαφορία εκδηλώνει τραγική έλλειψη της στοιχειώδους συνείδησης. Ακόμα χειρότερα, η σιωπηρή αποδοχή status quo. Λίγοι Έλληνες είχαν στις αρχές του 19 αιώνα συνειδητοποιήσει την αξία της αναφοράς της εθνικής ταυτότητας στην αρχαιότητα, και αυτό ήταν φυσικό αφού η διαμόρφωση της εθνικής συνείδησης εξελίχθηκε σε μεγάλο βαθμό μαζί με το Έθνος-Κράτος. Αργότερα όμως, οι αξίες αυτές έγιναν κυρίαρχες και από τον 20 αιώνα άρχισαν να γίνονται αντικείμενο κριτικής ως ξεπερασμένες και αντιδραστικές από τον πολιτικό κόσμο. Τα τελευταία τριάντα χρόνια, τουλάχιστον, τίθεται ένα πελώριο ερώτημα για ένα πελώριο κενό και μία τεράστια σιωπή που αφορά την αρχαία κληρονομιά. Παρά την εντυπωσιακή ανάπτυξη της ελληνικής και διεθνούς αρχαιολογικής δραστηριότητας στον ελληνικό χώρο, της εμφάνισης σπουδαίων μουσείων αρχαιολογικών σε αρκετά σημεία του ελληνικού χώρου, παρά την κορυφαία ανακάλυψη της Βεργίνας, που έμεινε κατά από τα νάιλον μέχρι το θάνατο του Ανδρόνικου, η ελληνική πολιτική τάξη δεν φαίνεται να είναι στο ύψος των περιστάσεων και των δυνατοτήτων της διαχείρισης αυτής της κληρονομιάς. Παράλληλα, ενώ προβλήθηκε πολιτικά η διεκδίκηση της επιστροφής αρχαιοτήτων που είναι φυλαγμένες σε διεθνή μουσεία, δεν υπάρχει ούτε μία αναφορά υπουργού πολιτισμού η αλλού πολιτικού για την καταλήστευση, τις τελευταίες δεκαετίες, των αρχαιοτήτων που βρίσκονταν κάτω από την ελληνική γη και ιδίως την ελληνική θάλασσα. Όσοι γνωρίζουν λένε ότι είναι χιλιάδες τα αρχαία ναυάγια που καταληστεύθηκαν από Αυστριακούς, Γερμανούς, Γάλλους και Ιταλούς αλλά και κάποιους Ελληνες. Πότε άραγε θα ανοίξουν αυτοί οι Φάκελοι ; Εν τω μεταξύ, εκατοντάδες είναι οι έρευνες των Ελλήνων αρχαιολόγων που παραμένουν εκτός διεθνούς βιβλιογραφίας γιατί είναι γραμμένες μόνο ελληνικά. Ποιος υπουργός πολιτισμού θα σπάσει αυτή τη σιωπή που αφορά, νομίζω, ακόμα και τον ίδιο τον Ανδρόνικο. Η αρχαία ελληνική κληρονομιά είναι παγκόσμια αξία και αξία των ίδιων των Ελλήνων. Αυτή είναι μια τεράστια ευκαιρία αλλά και ρίσκο μαζί.

  8. Ο/Η Γιώργος Τσατήρης λέει:

    …….Και διηγόντας τα να κλαις……… Επανέρχομαι στο πάντα επίκαιρο θέμα μας……..

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s